checkpoint charlie, 55 χρόνια μετά

Το Checkpoint Charlie δημιουργήθηκε τον Αύγουστο του 1961, όταν η Ανατολική Γερμανία σήκωσε το τείχος στο Βερολίνο, για να εμποδίζει τους πολίτες της να δραπετεύουν στη Δημοκρατική Δύση. Αν και υπήρχαν και άλλα σημεία ελέγχου (το Checkpoint A και το Checkpoint Bravo) το Charlie έγινε «διάσημο» γιατί βρίσκονταν στην Friedrichstrasse, έναν ιστορικό δρόμο στο αμερικανοκρατούμενο κέντρο της πόλης. Αυτή ήταν και η μόνη πύλη απ’ την οποία οι ανατολικογερμανοί επέτρεπαν σε διπλωμάτες, στρατιωτικό προσωπικό και ξένους τουρίστες να εισέρχονται στο ανατολικό Βερολίνο. Οι ΗΠΑ, η Γαλλία και η Βρετανία είχαν τοποθετήσει εκεί στρατιωτική αστυνομία ώστε να διασφαλίζει την ασφαλή διέλευση, την παρακολούθηση της κίνησης και την παροχή πληροφοριών στους ταξιδιώτες πριν προχωρήσουν πέρα από το τείχος.

checkpoint4

Για πάνω από 20 χρόνια, το Checkpoint Charlie ήταν φτιαγμένο από μια ξύλινη προκάτ κατασκευή γι’ αυτό και η απλοϊκή του μορφή – σε σχέση με τις υπόλοιπες δαιδαλώδεις δομές του Τείχους – το έκανε ιδιαίτερα «ελκυστικό» για όσους ήθελαν να δραπετεύσουν. Πολλές απόπειρες έγιναν σ’ αυτές τις δεκαετίες, με τους αμερικανούς στρατιώτες να έχουν σαφείς οδηγίες να μην βοηθούν τους δραπέτες. Τώρα, η αυθεντική κατασκευή βρίσκεται στο μουσείο Mauermuseum, ακριβώς δίπλα στο Charlie, όπου φυσικά θα δεις δεκάδες ενθυμήματα από εκείνη την «παγωμένη» εποχή.

checkpoint1

Επίσης, το Checkpoint Charlie χρησιμοποιούνταν συχνά και για ανταλλαγή αιχμαλώτων. Θυμάσαι την ταινία «η γέφυρα των κατασκόπων» με τον Τομ Χανκς; Πρόκειται για την αληθινή ιστορία της ανταλλαγής ενός αμερικανού πιλότου με έναν σοβιετικό κατάσκοπο που συνελήφθη στην Νεά Υόρκη, που πραγματοποιήθηκε στην γέφυρα Glienicke, λίγα μέτρα από το Charlie.

checkpoint2

H αρχή του τέλους για το Checkpoint Charlie και για το Τείχος του Βερολίνου σήμανε στις 9 Νοεμβρίου του 1989 από μια λάθος… διατύπωση σε μια συνέντευξη τύπου. Συγκεκριμένα, η κυβέρνηση της Ανατολικής Γερμανίας υπό το βάρος των διεθνών επικρίσεων, είχε σκοπό να χαλαρώσει τους ταξιδιωτικούς περιορισμούς με μεθοδευμένο τρόπο. Όταν όμως, από λάθος, ανακοινώθηκε ότι ο νόμος για την ελεύθερη κίνηση αλλάζει αμέσως, τελείωσαν όλα. Εκείνο το βράδυ, σε όλο το Βερολίνο στήθηκε γιορτή. Χιλιάδες Ανατολικογερμανοί συγκεντρώθηκαν έξω από το Checkpoint Charlie – αλλά και τα άλλα σημεία διέλευσης – ουρλιάζοντας στους φρουρούς να ανοίξουν τις πύλες ενώ οι Δυτικοί, στην άλλη πλευρά φώναζαν στους συμπατριώτες τους για να ενώσουν τις δυνάμεις τους. Μετά από μια τετράωρη αντιπαράθεση, οι σαστισμένοι συνοριοφύλακες του Checkpoint Charlie έριξαν τα εμπόδια, επιτρέποντας στους ανθρώπους να κινούνται ελεύθερα μεταξύ Ανατολικού και Δυτικού Βερολίνου, για πρώτη φορά μετά από σχεδόν 30 χρόνια.

checkpoint3

Σήμερα, 27 χρόνια μετά, το Checkpoint Charlie βρίσκεται ακόμα εκεί, για κάθε Γερμανό ή ξένο επισκέπτη που θέλει να δει ένα εμβληματικό μνημείο της σύγχρονης ευρωπαϊκής ιστορίας και να ποζάρει ανάμεσα στους στρατιώτες, πριν πεταχτεί μέχρι τα McDonalds και τα KFC για λίγο junk food… Εξάλλου, τίποτα δεν θυμίζει τις σκοτεινές εκείνες μέρες… Ή μήπως όχι;